Kodożercy: Twój partner w cyfrowym świecie: AI, automatyzacje i bezpieczeństwo w sieci w jednej subskrypcji Zacznij 7 dni za darmo
Kursy

Optimizely: złośliwy kod na stronach Zoom, IKEA i BBC

Przez Optimizely złośliwy kod trafił 16 listopada na strony 178 firm. Co sprawdzić na iPhonie, w wyciągu z karty i w przelewach krypto.

Atak przez Optimizely - laptop na drewnianym stole z otwartą stroną sklepu internetowego: koszulka w koszyku i formularz płatności kartą z kłódką, obok smartfon i kubek
Spis treści
  1. Atak przez Optimizely: co się stało i kogo dotyczy
  2. Co robił złośliwy kod: kryptowaluty, karty i iPhone’y
  3. Jak zaktualizować iPhone’a i co jeszcze sprawdzić
  4. Oś czasu ataku 16 listopada 2026 roku
  5. Content Security Policy zablokowała kod w 15% sprawdzonych firm
  6. Co ma zrobić firma, która korzysta z testów A/B tej platformy
  7. Najczęściej zadawane pytania
  8. Podsumowanie

Kto 16 listopada 2026 roku odwiedził stronę jednej ze 178 organizacji z listy, w tym Zooma, BBC czy narzędzia IKEA, mógł dostać złośliwy kod, który podmieniał adresy portfeli kryptowalut, czytał dane kart i atakował starsze iPhone’y. Kod przyszedł przez Optimizely, platformę do testów A/B, której skrypt te strony ładują u siebie. Atak opisał zespół Report URI, a firma potwierdziła incydent w nocy na stronie statusu. Najważniejsze czynności dla odwiedzających to aktualizacja iPhone’a i przegląd wyciągu z karty. Stan na 18 listopada 2026 roku, godz. 16:58: według aktualizacji na stronie statusu z 15:49 incydent dotknął mniej niż 5% klientów Optimizely, a podatność zamknięto w ciągu trzech godzin od wykrycia. Czasu, przez jaki napastnik miał dostęp, firma nie podała.

Atak przez Optimizely: co się stało i kogo dotyczy

Optimizely Web to usługa do testów A/B, czyli porównywania dwóch wersji strony na prawdziwych odwiedzających. Każda strona klienta ładuje z serwerów platformy plik JavaScript, czyli kod uruchamiany w przeglądarce. W tym pliku jest pole Project JavaScript z własnym kodem klienta, wykonywanym na każdej podstronie.

Według analizy Report URI napastnik dopisał swój kod właśnie do tego pola w projektach wielu klientów. Plik dalej przychodził z adresu cdn.optimizely.com, z certyfikatem dostawcy. Dla przeglądarki i dla samych stron wyglądał więc na zaufany.

Report URI sprawdził 1 611 takich plików i znalazł złośliwy kod w 188 z nich, należących do 178 organizacji. Autor analizy zastrzega, że realnie może ich być więcej, bo zbadał tylko pliki, które zdążył znaleźć. Liczba 186 z części polskich portali to wynik jednego wcześniejszego przebiegu skanu, a nie liczba serwisów.

Na liście są m.in. Zoom, BBC, CNN, Salesforce, GitLab, Bitly, oddziały HSBC i Air France-KLM. Lista obejmuje domeny i subdomeny, nie całe firmy. Przy IKEA chodzi o client.home-design.ikea.com, narzędzie do projektowania wnętrz. Jedyna polska domena to www.tms.pl domu maklerskiego TMS Brokers, dziś OANDA TMS. Do 18 listopada, godz. 7:36, firma nie opublikowała na swojej stronie komunikatu. Przejęty był dostawca skryptu, a strony tych firm tylko ładowały jego plik. Żadne źródło nie potwierdza dotąd wycieku kart z konkretnej strony.

Co robił złośliwy kod: kryptowaluty, karty i iPhone’y

Wstrzyknięty kod ładował skrypt track.js z domeny napastnika. Jego funkcje zmieniały się w ciągu dnia, a skutek zależał od urządzenia, od tego, co ktoś robił na stronie, i od jej zabezpieczeń.

Skrypt szukał adresów portfeli kryptowalut, m.in. Bitcoin, Ethereum, Solana i TRON. Zamieniał je na adresy napastnika w treści strony, w formularzach i w schowku. Wystarczyło skopiować adres przy otwartej karcie z zainfekowaną stroną, żeby wkleić cudzy.

Od 14:43 czasu polskiego skrypt zbierał też numer karty, datę ważności i kod CVV wpisywane w formularze samej strony. To skimming, czyli przechwytywanie danych karty w chwili ich wpisywania. Pola płatności osadzone w ramkach operatorów takich jak Stripe czy Adyen były poza jego zasięgiem.

Przy podmianie adresu obok słów o portfelu albo płatności skrypt wysyłał napastnikowi adres strony i zrzut ekranu. Dołączał ciasteczka bez flagi HttpOnly, czyli takie, które skrypt może odczytać. Bywają wśród nich klucze sesji logowania.

Na iPhone’ach i iPadach ładował exploity, czyli gotowe programy wykorzystujące błędy systemu. Według Report URI wybór zależał od wersji iOS:

  • iOS od 13 do 17: zestaw Coruna;
  • iOS 18: zestaw DarkSword;
  • iOS 26: osobny zestaw, który w chwili analizy tylko rozpoznawał urządzenie.

Do 20:25 czasu polskiego portfele napastnika dostały około 7 040 dolarów. Według aktualizacji Report URI z 17 listopada (godz. 10:17 czasu polskiego) zainfekowane pliki Optimizely są czyste od 0:11 w nocy z 16 na 17 listopada, domeny napastnika są wyłączane, a napastnik opróżnił portfele 17 listopada między 5:11 a 6:39. Liczby przechwyconych kart, ciasteczek i zainfekowanych iPhone’ów Report URI nie zna. Portfel w sieci TRON działa od marca 2026 roku, więc sprawca był aktywny na długo przed tą akcją.

Jak zaktualizować iPhone’a i co jeszcze sprawdzić

Właściciel iPhone’a albo iPada powinien zainstalować najnowszy system dostępny dla urządzenia. Według komentarzy w samym zestawie exploitów, cytowanych przez Report URI, załatane są iOS 18.7.3 i 26.3 oraz nowsze wersje tych gałęzi. Apple tego powiązania wprost nie potwierdza. Jego biuletyny do iOS 18.7.3 i iOS 26.3 opisują błędy, które mogły zostać wykorzystane w wyrafinowanym ataku na wybrane osoby. Ścieżka według strony pomocy Apple, odczyt 17 listopada 2026 roku:

  1. Otwórz Ustawienia i stuknij Ogólne.
  2. Stuknij Uaktualnienia. Zobaczysz zainstalowaną wersję systemu.
  3. Jeśli uaktualnienie jest dostępne, stuknij Pobierz i zainstaluj.

Na iOS 18.6 i starszych zainfekowana strona przeładowywała się co 60 sekund, ponawiając próbę włamania. To jedyny widoczny objaw opisany w analizie. Podobny atak przez zwykłe strony opisywaliśmy przy kampanii wymierzonej w iPhone’y i Androidy.

Kto 16 listopada płacił kartą na stronie z listy, powinien przejrzeć historię transakcji. Przy nieznanej płatności trzeba zastrzec kartę w banku. Kto tego dnia wysyłał kryptowaluty, powinien porównać adres odbiorcy w historii przelewu z adresem, który chciał wpisać. Przy koncie zalogowanym w serwisie z listy warto wylogować się ze wszystkich urządzeń, bo skrypt mógł zabrać ciasteczko sesji.

Oś czasu ataku 16 listopada 2026 roku

Report URI zauważył pierwsze wstrzyknięcie o 5:21 czasu polskiego, w pliku BBC. O 9:28 skrypt track.js działał już na bbc.com, a plik Zooma zmieniono o 12:20. O 14:03 napastnik przelał zebrane kryptowaluty na giełdy, a o 14:43 dodał przechwytywanie kart. Między 18:13 a 18:57 każda wizyta z iOS 18.6 lub starszym zaczęła dostawać zestaw Coruna. Masowe czyszczenie trwało mniej więcej od 21:40 do 22:10. O 22:52 kod był już tylko w jednym ze 188 plików, u brytyjskiego operatora TalkTalk.

W ciągu dnia napastnik przebudował skrypt 26 razy. Na stronie Smartsheet kod usunięto, po czym wrócił z adresem zakodowanym w base64, czyli zapisanym tak, żeby nie dało się go wyszukać po nazwie. Napastnik miał więc dostęp jeszcze w trakcie sprzątania.

Content Security Policy zablokowała kod w 15% sprawdzonych firm

Content Security Policy (CSP) to nagłówek, w którym strona mówi przeglądarce, skąd wolno ładować skrypty i dokąd wysyłać dane. Report URI sprawdził własne adresy 256 hostów zainfekowanych organizacji i porównał ich CSP z tym, czego potrzebował złośliwy kod. Wyniki zestawił dla 159 organizacji.

WynikOrganizacje
brak CSP68
CSP przepuściła kod i kradzież danych50
kod działał, ale reguła connect-src zablokowała wysyłkę danych (podmiana adresów działała)17
kod zablokowany24 (15%)

Zezwolenie na cdn.optimizely.com nic nie dawało, bo złośliwy kod przyszedł właśnie stamtąd. Chronione strony miały ścisłą regułę script-src, która wymienia tylko potrzebne adresy. Atak przepuszczały dwa popularne ustawienia. Przy 'strict-dynamic' zaufany jest każdy skrypt dołożony przez zaufany plik. 'unsafe-eval' pozwala uruchomić tekst jako kod. Tędy przeszła zapasowa kopia skryptu w HSBC, choć CSP banku zablokowała plik z domeny napastnika. Dokumentacja platformy każe dopisać 'unsafe-eval' dla części funkcji. Jej przykładowa polityka zawiera oba ustawienia.

Co ma zrobić firma, która korzysta z testów A/B tej platformy

Według wpisu na stronie statusu z 17 listopada, godz. 2:02, nieuprawniona osoba wykorzystała podatność w usłudze Experimentation. Firma podaje, że podatność naprawiła, a kod usunęła. W oświadczeniu dla BleepingComputer wskazała błąd w procesie zakładania konta. Dodała, że zamknęła aktywne sesje, unieważniła tokeny i powiadomiła klientów, których to dotyczy. W pisemnym oświadczeniu, które przytacza Krebs on Security, firma dodaje, że zresetowała dostęp kont objętych incydentem, wdrożyła dodatkowe zabezpieczenia w Cloudflare i prowadzi dochodzenie z zewnętrznymi ekspertami. Salesforce według tego samego tekstu wyłączył te skrypty na swoich stronach. Report URI zaleca firmom:

  1. Otworzyć Project JavaScript każdego projektu i własny kod każdego eksperymentu. Szukać 1688360.cc, atob( i kodu, którego nikt w firmie nie pisał.
  2. Sprawdzić, kto i co ma prawo zapisu w koncie (użytkownicy, tokeny API, integracje), i wymienić dane dostępowe.
  3. Karty wpisane 16 listopada we własne formularze traktować jako potencjalnie ujawnione.
  4. Wymienić tokeny sesji i sekrety trzymane w ciasteczkach bez HttpOnly.
  5. Wdrożyć CSP z ograniczonym connect-src, bez 'unsafe-eval' tam, gdzie się da, z raportowaniem naruszeń.

Wymiana sekretów wygląda tu tak samo jak po haśle zostawionym w pliku konfiguracji. Różnica polega na tym, że nie wiadomo, kto zdążył je odczytać. Atak przez cudzy skrypt to ten sam typ ataku na łańcuch dostaw co zainfekowane paczki npm. Strona nie musi mieć własnej luki, wystarczy przejęty dostawca.

Najczęściej zadawane pytania

Czy karta wpisana w okno Stripe albo Adyen była zagrożona?

Według Report URI skrypt nie odczytywał danych kart z pól osadzonych w ramkach operatorów takich jak Stripe czy Adyen. Zagrożone były karty wpisywane bezpośrednio w formularz samej strony. Nie oznacza to, że cała wizyta na zainfekowanej stronie była bezpieczna, bo podmiana adresów i kradzież ciasteczek działały niezależnie od płatności.

Czy mój iPhone jest zainfekowany, jeśli wszedłem na stronę z listy?

Tego nie wiadomo. Żadne źródło nie potwierdza, że któryś z zestawów faktycznie przejął czyjś telefon. Zestawy Coruna i DarkSword celowały w iOS od 13 do 18, a według komentarzy w ich kodzie wersje 18.7.3 i 26.3 mają już poprawki. Aktualizacja zamyka znane luki. Kto podejrzewa infekcję, powinien skonsultować telefon ze specjalistą.

Podsumowanie

Złośliwy kod przyszedł 16 listopada 2026 roku przez platformę Optimizely na strony 178 organizacji, według stanu z 22:52 czasu polskiego. Autor analizy zastrzega, że lista może być dłuższa. Dostawca potwierdził incydent, jako przyczynę podał podatność w zakładaniu konta i usunął kod. 18 listopada podał, że incydent dotknął mniej niż 5% jego klientów, ale nie napisał, jak długo napastnik miał dostęp. Odwiedzającym zostają trzy czynności: aktualizacja iPhone’a i iPada, przegląd transakcji kartą z 16 listopada i porównanie adresów w przelewach kryptowalut z tego dnia. Firmy korzystające z platformy powinny przejrzeć Project JavaScript, wymienić tokeny i sekrety z ciasteczek oraz ograniczyć w CSP adresy, do których strona może wysyłać dane. Według Report URI CSP zablokowała złośliwy kod w 24 ze 159 ocenionych organizacji, a różnicę robiła ścisła reguła script-src.

Co dalej

Więcej z działu Bezpieczeństwo