Zawody przyszłości wyglądają inaczej w dwóch najważniejszych raportach o rynku pracy: według Światowego Forum Ekonomicznego najszybciej do 2030 roku przybędzie specjalistów od big data, technologii finansowych i sztucznej inteligencji, a według polskiego Barometru zawodów w 2026 roku najbardziej brakuje kierowców ciężarówek, lekarzy, psychologów i pielęgniarek. Raport WEF mierzy światowe tempo wzrostu zatrudnienia, a Barometr liczy powiaty w Polsce, w których brakuje kandydatów, dlatego przy wyborze szkoły albo przebranżowieniu warto patrzeć na oba.
Co to jest zawód przyszłości
Zawód przyszłości to zawód, na który popyt będzie rósł przez kolejne lata, a nie tylko w tym sezonie. W raportach widać dwa rodzaje takich zawodów. Jedne rosną najszybciej procentowo, zwykle w nowych specjalnościach z niewielką liczbą pracowników. Drugie dadzą najwięcej nowych miejsc pracy w liczbach bezwzględnych, bo zatrudniają miliony ludzi.
Ta różnica wyjaśnia, dlaczego w jednym rankingu jest specjalista od AI, a w drugim kierowca. Przy wyborze ścieżki liczą się obie perspektywy. Do tego trzeba sprawdzić, czy zawód jest potrzebny tam, gdzie mieszkasz.
Zawody przyszłości według raportu WEF 2025
Raport Future of Jobs 2025 Światowe Forum Ekonomiczne opublikowało w styczniu 2025 roku. Powstał z ankiety wśród ponad 1000 pracodawców z 55 gospodarek, zatrudniających razem ponad 14 milionów osób. Według raportu WEF w latach 2025–2030 powstanie 170 milionów miejsc pracy, a 92 miliony znikną. Na czysto przybędzie 78 milionów etatów, czyli 7% dzisiejszego zatrudnienia.
| Najszybciej rosnące procentowo (WEF, 2025–2030) | Największy przyrost netto liczby miejsc pracy (WEF, 2025–2030) |
|---|---|
| specjaliści od big data | pracownicy rolni |
| inżynierowie technologii finansowych (fintech) | kierowcy samochodów dostawczych |
| specjaliści od AI i uczenia maszynowego | programiści oprogramowania i aplikacji |
| programiści oprogramowania i aplikacji | robotnicy budowlani i wykończeniowi |
| specjaliści ds. zarządzania bezpieczeństwem | sprzedawcy w sklepach |
| specjaliści od hurtowni danych | pracownicy przetwórstwa spożywczego |
| specjaliści od pojazdów autonomicznych i elektrycznych | kierowcy samochodów osobowych i motocykli |
| projektanci UI i UX | pielęgniarki |
| kierowcy samochodów dostawczych | kelnerzy i obsługa gastronomii |
| specjaliści od internetu rzeczy | dyrektorzy i menedżerowie operacyjni |
Pracowników rolnych ma przybyć 35 milionów, najwięcej ze wszystkich zawodów. Obie kolumny są uporządkowane jak w raporcie. Do obu trafili programiści i kierowcy samochodów dostawczych.
Które zawody będą się kurczyć według WEF
Najszybciej mają się kurczyć zawody biurowe i obsługi klienta przy okienku. Pracodawcy z ankiety WEF wymieniają kasjerów i kasjerów biletowych, asystentów administracyjnych i sekretarki, pracowników drukarni oraz pracowników księgowości i kadr. Najszybciej procentowo mają ubywać urzędnicy pocztowi, kasjerzy bankowi i osoby wprowadzające dane. Na liście malejących zawodów są też graficy.
Powód podają sami pracodawcy: cyfryzacja, sztuczna inteligencja i automatyzacja przejmują powtarzalną pracę przy dokumentach. Raport nie prognozuje ich całkowitego zniknięcia, tylko spadek zatrudnienia, więc o pracę w nich będzie trudniej.
Pierwsza Misja AI · Kodożercy
AI zmienia rynek pracy. Zacznij rozumieć, o co chodzi.
Kurs Pierwsza Misja AI to najkrótszy kurs, po którym naprawdę rozumiesz AI, a na koniec możesz to pokazać certyfikatem. Fabuła w konwencji science fiction i gamifikacja sprawiają, że nie nudzisz się ani minuty.
Dołącz do kursantów →

Zawody przyszłości w Polsce: Barometr zawodów 2026
W Polsce w 2026 roku brakuje ludzi w 17 zawodach, a żaden zawód w skali kraju nie ma nadwyżki chętnych. Tak wynika z Barometru zawodów 2026, czyli badania prowadzonego na zlecenie Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Raport krajowy opracował i wydał Wojewódzki Urząd Pracy w Krakowie. W badaniu wzięło udział prawie 2,5 tys. ekspertów i niemal 4 tys. pracodawców. Rok wcześniej deficytowych zawodów było 23.
| Zawód deficytowy w 2026 roku | Liczba powiatów z niedoborem (na 380) |
|---|---|
| kierowcy samochodów ciężarowych i ciągników siodłowych | 326 |
| lekarze | 323 |
| psycholodzy i terapeuci | 309 |
| pielęgniarki i położne | 287 |
| spawacze | 274 |
| pracownicy służb mundurowych | 260 |
| elektrycy i energetycy | 258 |
| nauczyciele praktycznej nauki zawodu | 256 |
| nauczyciele przedmiotów zawodowych | 252 |
| operatorzy i mechanicy sprzętu do robót ziemnych | 252 |
| nauczyciele szkół specjalnych i oddziałów integracyjnych | 243 |
| kierowcy autobusów | 232 |
| samodzielni księgowi | 226 |
| opiekunowie osoby starszej lub z niepełnosprawnością | 202 |
| magazynierzy | 198 |
| monterzy instalacji budowlanych | 196 |
| nauczyciele przedmiotów ogólnokształcących i języków obcych | 196 |
Osiem z tych zawodów jest deficytowych nieprzerwanie od dziesięciu lat. Polska lista wygląda więc inaczej niż światowa. Na pierwszych miejscach są fachy wymagające uprawnień i praca z ludźmi, a nie nowe specjalności technologiczne. Wynika to ze starzenia się społeczeństwa i braku następców w zawodach, do których przygotowują szkoły branżowe i technika. Zawody medyczne i opiekuńcze WEF także wskazuje jako rosnące, głównie przez starzenie się społeczeństw.
Do równowagi przeszły w 2026 roku m.in. robotnicy budowlani, dekarze, murarze i tynkarze, mechanicy samochodowi oraz nauczyciele przedszkoli. Lista zmienia się więc z roku na rok i warto ją sprawdzać przed decyzją, a nie raz na całe życie.
Czy zawody IT to zawody przyszłości
Zawody IT są w obu raportach, ale z różnym znakiem. WEF stawia programistów, specjalistów od danych, AI i bezpieczeństwa wśród najszybciej rosnących na świecie. Barometr zawodów 2026 nie ma żadnego zawodu IT na liście deficytów. Przy technikach informatykach prognozuje za to nadwyżkę chętnych w 64 powiatach, o 13 więcej niż rok wcześniej.
Autorzy Barometru tłumaczą to dużą liczbą absolwentów popularnych kierunków. Coraz częściej wskazują też, że proste czynności łatwo zastąpić narzędziami AI. Zestawienie obu raportów sugeruje, że w IT rośnie znaczenie specjalizacji, a same podstawy mogą nie wystarczyć. Więcej o tym, kogo dziś szukają firmy technologiczne, piszemy w tekście o rynku pracy IT w 2026 roku. Osobno rozpisaliśmy, czy warto zostać programistą.
Dobry przykład zawodu na styku obu list to elektryk. Brakuje go w Polsce w 258 powiatach, a firmy budujące centra danych pod AI szukają go na świecie. Opisaliśmy to w tekście o tym, dlaczego firmy AI szukają elektryków.
Co sztuczna inteligencja zmienia w zawodach
Sztuczna inteligencja zmienia przede wszystkim zakres obowiązków w zawodach, a dopiero potem ich liczbę. Według WEF przeciętny pracownik musi się liczyć z tym, że 39% jego obecnych umiejętności zmieni się albo zdezaktualizuje do 2030 roku. W edycji z 2023 roku było to 44%, a w 2020 roku 57%. Spadek autorzy łączą z tym, że połowa pracowników przeszła już jakieś szkolenie.
Najszybciej rośnie popyt na trzy grupy umiejętności: AI i analizę dużych zbiorów danych, sieci i cyberbezpieczeństwo oraz ogólną biegłość technologiczną. Najważniejszą umiejętnością dla pracodawców pozostaje myślenie analityczne, które za niezbędne uważa 7 na 10 firm. Zaraz za nim są odporność i elastyczność oraz umiejętność kierowania ludźmi.
Dla wyboru zawodu wynika z tego jedna praktyczna rzecz. Niezależnie od branży warto umieć pracować z narzędziami AI i rozumieć, co robią. Kierowca, księgowa i lekarz też mogą z nich korzystać, choć każde w innym zakresie niż programista.
Zawody przyszłości bez studiów
Większość zawodów z polskiej listy deficytów nie wymaga studiów. Kierowcy ciężarówek i autobusów, spawacze, elektrycy, operatorzy sprzętu do robót ziemnych, monterzy instalacji i magazynierzy zdobywają kwalifikacje w szkołach branżowych, technikach i na kursach zawodowych. Do części z nich potrzebne są dodatkowe uprawnienia, na przykład odpowiednie prawo jazdy.
Studia są za to konieczne m.in. u lekarzy, psychologów, pielęgniarek i większości nauczycieli z tej samej listy. Wyjątkiem mogą być nauczyciele praktycznej nauki zawodu, dla których przepisy przewidują też ścieżkę przez kwalifikacje zawodowe i przygotowanie pedagogiczne. Te ścieżki trwają dłużej, ale lekarzy, psychologów i pielęgniarek brakuje w największej liczbie powiatów.
Jak wybrać zawód przyszłości
Zawód przyszłości wybierzesz najlepiej, łącząc trzy rzeczy: dane o popycie, swoje predyspozycje i lokalny rynek pracy. Raport podpowie kierunek, ale nie wybierze za ciebie.
Uczeń przed wyborem szkoły. Sprawdź na barometrzawodow.pl prognozę dla swojego powiatu, bo lista krajowa jest uśredniona. Technikum albo szkoła branżowa w zawodzie deficytowym może wyraźnie zwiększyć szanse na pracę po szkole i nie zamyka drogi na studia.
Student przed wyborem specjalizacji. W IT stawiaj na dziedziny, które WEF wskazuje jako najszybciej rosnące: dane, AI, bezpieczeństwo. Ważne jest też doświadczenie przy realnych projektach, bo samych podstaw na rynku jest za dużo. Jak wygląda start w analizie danych, pokazujemy w tekście o pracy analityka danych.
Osoba po 30, która chce się przebranżowić. Najpierw sprawdź, które twoje obecne umiejętności przydadzą się w nowym zawodzie. Potem porównaj realny czas nauki z budżetem. Kurs zawodowy trwa zwykle znacznie krócej niż studia, a droga do zawodu medycznego to kilka lat nauki.
Najczęstsze pytania
Jaki zawód ma przyszłość w Polsce?
Według Barometru zawodów 2026 największe braki są w zawodach kierowcy ciężarówki, lekarza, psychologa i terapeuty, pielęgniarki i położnej oraz spawacza. Każdego z nich brakuje w ponad 270 z 380 powiatów. Żaden zawód nie ma w 2026 roku nadwyżki chętnych w skali całego kraju.
Czy programista to zawód przyszłości?
Na świecie tak: WEF stawia programistów wśród najszybciej rosnących zawodów i tych, które dadzą najwięcej nowych miejsc pracy do 2030 roku. W Polsce Barometr zawodów 2026 nie widzi braków w IT, a technicy informatycy mają lokalne nadwyżki. Większe szanse ma programista z konkretną specjalizacją, gorsze perspektywy osoba znająca tylko podstawy.
Jakie zawody zastąpi sztuczna inteligencja?
Raporty nie prognozują całkowitego zniknięcia zawodów. WEF przewiduje spadek zatrudnienia w części z nich, a Barometr lokalne nadwyżki kandydatów. WEF wskazuje jako najszybciej malejące zawody biurowe: kasjerów, sekretarki, asystentów administracyjnych, osoby wprowadzające dane i pracowników księgowości. Barometr zawodów 2026 prognozuje lokalne nadwyżki wśród pracowników administracyjnych i biurowych.
Gdzie sprawdzić zawody deficytowe w moim powiecie?
Prognozę dla każdego z 380 powiatów, województw i całego kraju publikuje serwis Barometr zawodów. Wyniki są dostępne jako mapy, tabele i plakaty, a raporty z poprzednich lat pozwalają sprawdzić, czy deficyt utrzymuje się dłużej.
Podsumowanie
Zawody przyszłości wyglądają inaczej w raporcie światowym i polskim. WEF Future of Jobs 2025 prognozuje do 2030 roku 170 milionów nowych miejsc pracy i 92 miliony zlikwidowanych. Najszybciej rosną specjalności od danych, AI, technologii finansowych i bezpieczeństwa, a najwięcej etatów przybędzie rolnikom, kierowcom, budowlańcom, sprzedawcom i programistom. Barometr zawodów 2026 wskazuje w Polsce 17 zawodów deficytowych. Na czele są kierowcy ciężarówek, lekarze, psycholodzy, pielęgniarki i spawacze, a zawodów IT na tej liście nie ma. Technicy informatycy i pracownicy biurowi mają lokalne nadwyżki, częściowo przez AI. Przed wyborem szkoły, studiów albo przebranżowieniem sprawdź prognozę dla swojego powiatu i zaplanuj naukę pracy z narzędziami AI, bo ta umiejętność przyda się w każdym zawodzie.
Newsletter · DevstockAcademy & Kodożercy
Bądź na bieżąco ze światem IT, AI i automatyzacji
Co wtorek: newsy z branży, praktyczne tipy i narzędzia które warto znać. Zero spamu.



