Kod kreskowy zaczynający się od 590 nie oznacza, że produkt powstał w Polsce: te trzy cyfry mówią tylko, że numer nadała firmie organizacja GS1 Polska. Tak samo działają wszystkie inne “kody kreskowe krajów”. GS1, organizacja zarządzająca tymi numerami na świecie, pisze wprost na swojej liście prefiksów, że prefiksy nie wskazują kraju pochodzenia produktu, bo firmy mogą produkować w dowolnym miejscu. Poniżej rozkładamy kod EAN-13 na części, podajemy tabelę prefiksów przepisaną z listy GS1 i liczymy cyfrę kontrolną na przykładzie.
EAN-13: co to jest i kto nadaje numer
EAN-13 to zapis kreskami 13-cyfrowego numeru GTIN, który jednoznacznie identyfikuje produkt na całym świecie. GS1 Polska rozróżnia to krótko: EAN to kreski, GTIN to cyfry. Potocznie oba pojęcia używa się zamiennie i w sklepie nie ma to znaczenia.
Numer nie powstaje przypadkiem. Firma, która chce oznaczać swoje produkty, rejestruje się w krajowej organizacji GS1 i dostaje pulę numerów. Kasa w sklepie odczytuje z kodu tylko numer. Nazwę produktu i cenę bierze z własnej bazy, w której sklep przypisał je do tego numeru.
Do sklepów detalicznych służą cztery kody z tej samej rodziny: EAN-13 (podstawowy w Polsce i Europie), EAN-8 (na małe opakowania), UPC-A i UPC-E (głównie USA i Kanada). GS1 Polska opisuje je jako kody skanowane w punktach sprzedaży.
Jak przeczytać 13 cyfr kodu kreskowego
Numer EAN-13 dzieli się na cztery części:
- Prefiks GS1, zwykle trzy pierwsze cyfry. Wskazuje organizację GS1, w której firma się zarejestrowała. W Polsce to 590.
- Numer firmy. Razem z prefiksem tworzy prefiks GS1 firmy, unikalny na świecie.
- Numer produktu, który nadaje sama firma.
- Cyfra kontrolna, ostatnia. Wylicza się ją z dwunastu poprzednich i służy do wykrywania błędów odczytu.
Granica między numerem firmy a numerem produktu nie jest stała. Według dokumentu GS1 Polska numer firmy ma od 4 do 8 cyfr, a numer produktu od 1 do 5. Mała firma z krótką pulą może oznaczyć 10 produktów, duża nawet 100 000. Dlatego z samego kodu nie odczytasz, gdzie kończy się firma, a zaczyna produkt.
Czy kod kreskowy 590 oznacza polski produkt
Nie. Prefiks 590 dostają firmy zarejestrowane w GS1 Polska, a o kraju produkcji nie mówi nic. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wyjaśnia to tak: kod 590 oznacza, że firma, pod której marką produkt jest sprzedawany, jest zarejestrowana w polskim oddziale GS1. Produkt mógł zostać wyprodukowany za granicą albo kupiony w innym kraju i przepakowany w Polsce.
Działa to też w drugą stronę. IJHARS podaje, że produkt wytworzony w Polsce może mieć inny prefiks, jeśli firma zarejestrowała się w zagranicznym oddziale GS1. GS1 Polska potwierdza w swoim FAQ, że polską firmę mogą przyjąć także organizacje z innych krajów Unii Europejskiej.
Kto nadaje numer? Według GS1 Polska zwykle właściciel marki. Może to być producent, ale też importer sprzedający towar pod własną marką albo sieć handlowa z marką własną. Jogurt marki własnej polskiej sieci może więc mieć 590, choć zrobiono go w innym kraju. Kraj pochodzenia sprawdzisz na etykiecie.
To samo dotyczy pytań o produkty z Rosji czy Białorusi. Prefiksy 460–469 i 481 wskazują tamtejsze organizacje GS1, ale rosyjski towar sprzedawany pod marką firmy z innego kraju będzie miał jej prefiks. Same kreski tego nie zdradzą.
Pierwsza Misja AI · Kodożercy
Pierwszy raz z AI? Zaczynasz od zera.
Pierwsza Misja AI to kurs dla osób bez technicznego przygotowania. Nie musisz pisać kodu ani znać żargonu. Dowiesz się, jak działa AI, jak promptować i jak korzystać z niej w pracy.
Wejdź na pokład →
Kody kreskowe krajów: tabela prefiksów GS1
Tabela zawiera prefiksy, które najczęściej widać na produktach w polskich sklepach. Zakresy przepisaliśmy z listy GS1 (stan z 16 października 2026 roku). Kolumna po prawej to organizacja GS1, która nadaje numery, a nie kraj, w którym produkt powstał.
| Prefiks (pierwsze cyfry) | Organizacja GS1 albo zastosowanie |
|---|---|
| 001–019, 030–039, 060–139 | GS1 US (USA) |
| 020–029, 200–299 | numery wewnętrzne, np. towary ważone w sklepie |
| 300–379 | Francja |
| 380 / 383 / 385 | Bułgaria / Słowenia / Chorwacja |
| 400–440 | Niemcy |
| 450–459 i 490–499 | Japonia |
| 460–469 | Rosja |
| 474 / 475 / 477 | Estonia / Łotwa / Litwa |
| 481 / 482 | Białoruś / Ukraina |
| 500–509 | Wielka Brytania |
| 520–521 | Grecja |
| 540–549 | Belgia i Luksemburg |
| 560 | Portugalia |
| 570–579 | Dania |
| 590 | Polska |
| 594 / 599 | Rumunia / Węgry |
| 640–649 | Finlandia |
| 680–681 i 690–699 | Chiny |
| 700–709 | Norwegia |
| 730–739 | Szwecja |
| 754–755 | Kanada |
| 760–769 | Szwajcaria |
| 800–839 | Włochy |
| 840–849 | Hiszpania |
| 858 / 859 | Słowacja / Czechy |
| 868–869 | Turcja |
| 870–879 | Holandia |
| 880–881 | Korea Południowa |
| 885 / 890 / 893 | Tajlandia / Indie / Wietnam |
| 900–919 | Austria |
| 930–939 | Australia |
| 977 | czasopisma (ISSN) |
| 978–979 | książki (ISBN) |
| 980 / 981–983 i 99 | rachunki zwrotne / kupony |
Najczęstsze pytania z wyszukiwarki rozwiązuje ta tabela. Kod 405 to GS1 Niemcy, 871 to Holandia, a 800 to Włochy. Prefiks GS1 nie pokrywa się z pojedynczą cyfrą. Ósemka na początku może oznaczać między innymi Włochy, Hiszpanię, Czechy, Słowację, Turcję, Holandię albo któryś z krajów azjatyckich, a rozstrzygają kolejne cyfry. Czwórka to najczęściej Niemcy, Japonia albo Rosja.
Kod zaczynający się na 2: towary z wagi i numery wewnętrzne
Kod zaczynający się od cyfr 20–29 nie wskazuje żadnego kraju. Według Specyfikacji Ogólnych GS1 (wersja 26.0 ze stycznia 2026 roku) to numery do dystrybucji ograniczonej. Ich zasady ustala krajowa organizacja GS1, a poza tym obiegiem nie są unikalne. Ten sam numer w dwóch sieciach handlowych może oznaczać zupełnie różne rzeczy.
Najczęściej spotkasz je na towarach ważonych: mięsie, serach, owocach na wagę. Waga w sklepie drukuje etykietę z kodem, w którym oprócz numeru produktu może być zapisana masa albo cena do zapłaty. Dokładną strukturę takiego kodu ustala organizacja krajowa, więc zależy od kraju. Opis “ograniczona dystrybucja”, który pojawia się w wynikach wyszukiwania przy prefiksie 200, oznacza właśnie takie numery wewnętrzne.
GS1 dopisuje do tego ważne zastrzeżenie. Numerów wewnętrznych nie wolno zapisywać w kodach dwuwymiarowych, więc przy przejściu na kody 2D organizacja zaleca, by także świeża żywność dostawała pełne numery GTIN.
Cyfra kontrolna EAN-13: jak ją policzyć krok po kroku
Cyfra kontrolna to ostatnia cyfra kodu, wyliczona z dwunastu poprzednich według algorytmu GS1. Kasa liczy ją przy każdym odczycie. Jeśli wynik nie zgadza się z wydrukowaną cyfrą, skaner odrzuca odczyt. Algorytm z instrukcji GS1 wygląda tak:
- Weź 12 pierwszych cyfr numeru.
- Cyfry na pozycjach nieparzystych (1, 3, 5 itd.) pomnóż przez 1, a na parzystych (2, 4, 6 itd.) przez 3.
- Zsumuj wszystkie iloczyny.
- Odejmij sumę od najbliższej wielokrotności 10, równej sumie albo większej. Wynik to cyfra kontrolna.
Dla przykładowego numeru z FAQ GS1 Polska, 590123456000, suma iloczynów wynosi 71. Najbliższa wielokrotność 10 to 80, więc cyfra kontrolna to 9, a pełny numer brzmi 5901234560009. Gdy suma jest już wielokrotnością 10, cyfra kontrolna wynosi 0.
W Pythonie cały algorytm mieści się w trzech liniach:
def check_digit(number12):
total = sum(int(c) * (3 if i % 2 else 1) for i, c in enumerate(number12))
return (10 - total % 10) % 10
print(check_digit("590123456000")) # 9
Ta suma kontrolna wyłapie każdą pojedynczą pomyłkę w cyfrze i większość zamian sąsiednich cyfr. Nie jest zabezpieczeniem przed podróbką, bo poprawny numer może wymyślić każdy. Podobną rolę pełni algorytm Luhna w numerze IMEI telefonu, choć liczy się go inaczej. Obie sumy opierają się na reszcie z dzielenia, tej samej, której używa się przy zamianie liczb między systemami, opisanej w tekście o systemach liczbowych w programowaniu.
EAN-8, UPC, ISBN i ISSN: inne kody na opakowaniach
EAN-8 ma osiem cyfr i trafia na bardzo małe opakowania, na których EAN-13 się nie mieści. Cyfrę kontrolną liczy się tą samą zasadą naprzemiennych wag, ale dla siedmiu cyfr EAN-8 mnożniki od lewej wynoszą 3, 1, 3, 1, 3, 1, 3, bo GS1 liczy wagi od prawej strony. Według listy GS1 dla polskich numerów GTIN-8 zarezerwowano prefiksy 9625 i 9626, więc krótki kod nie zaczyna się od 590.
UPC-A ma 12 cyfr i jest używany głównie w USA i Kanadzie. Przy odczycie jako 13-cyfrowy numer GTIN dopisuje się z lewej domyślne zero. Według noty GS1 numer 614141234561 ma więc prefiks 061, czyli GS1 US, a nie 614. Dlatego prefiksu kodu UPC nie czytaj z jego pierwszych trzech cyfr.
ISBN-13 na książkach zaczyna się od 978 albo 979. Sam ISSN czasopisma ma osiem znaków, ale tworzony na jego podstawie 13-cyfrowy kod pod kreskami zaczyna się od 977. Te prefiksy GS1 przypisuje publikacjom, a nie krajom. Dalsza część ISBN zawiera identyfikator grupy rejestracyjnej, który może oznaczać kraj, region albo obszar językowy.
Jak sprawdzić, do kogo należy numer z kodu
Najpewniejsze źródło to bazy samego GS1. Polska baza eProdukty pozwala według GS1 Polska sprawdzić, czy numer GTIN pochodzi od GS1, jaka firma z niego korzysta i jakim produktem jest oznaczony. Korzysta przy tym z globalnego rejestru Verified by GS1, więc obejmuje też produkty zagraniczne. Dane o produktach dostarczają właściciele marek.
Takie sprawdzenie odpowiada na pytanie “czyj to numer”, a nie “gdzie to zrobiono”. Kraj pochodzenia, jeśli producent go podaje, jest na etykiecie. Przydaje się za to przy zakupach w internecie: jeśli numeru nie ma w bazie GS1, ktoś mógł go wymyślić albo kupić poza systemem.
Kod kreskowy a kod QR
Tradycyjne kreski zapisują tylko numer produktu, a kod QR mieści znacznie więcej danych, na przykład numer razem z datą ważności, numerem partii albo adresem strony. GS1 wspiera branżę w celu, by do końca 2027 roku kasy na całym świecie umiały odczytywać kody dwuwymiarowe. Tak zapisano to w Specyfikacjach Ogólnych GS1. Dlatego na opakowaniach pojawia się coraz więcej kodów QR obok tradycyjnych kresek. Kod kreskowy przez ten czas z opakowań nie znika.
Najczęstsze pytania
Kod zaczynający się na 8: jaki to kraj?
To zależy od kolejnych cyfr. 800–839 to GS1 Włochy, 840–849 Hiszpania, 858 Słowacja, 859 Czechy, 868–869 Turcja, 870–879 Holandia, 880–881 Korea Południowa, a 890 Indie. Pełną listę podaje GS1. W każdym przypadku chodzi o organizację, która nadała numer.
Czy w kodzie kreskowym jest zapisana cena?
W zwykłym kodzie EAN-13 ceny nie ma, jest tylko numer produktu. Cenę kasa bierze z bazy sklepu. Wyjątkiem są kody z wagi sklepowej, zaczynające się od 2, w których według zasad krajowej organizacji GS1 może być zapisana masa albo cena do zapłaty.
Czy po kodzie kreskowym da się poznać produkt z Rosji?
Nie w pewny sposób. Prefiksy 460–469 oznaczają GS1 Rosja, ale towar wyprodukowany w Rosji i sprzedawany pod marką firmy z innego kraju ma prefiks tamtej firmy. Kraj pochodzenia sprawdzisz na etykiecie.
Czy można samemu wygenerować kod kreskowy do sprzedaży?
Obrazek kodu wygeneruje każdy program, ale numer używany w sprzedaży musi pochodzić z systemu GS1. Firma rejestruje się w GS1 i dostaje prefiks, a potem sama, jako właściciel marki, przypisuje numery swoim produktom. GS1 Polska pobiera za udział w systemie opłatę rejestracyjną i roczną. Losowy numer z generatora może się pokrywać z cudzym produktem i nie przejdzie weryfikacji w bazie GS1.
Podsumowanie
Kod kreskowy EAN-13 zapisuje 13-cyfrowy numer GTIN, który identyfikuje produkt, ale nie mówi, gdzie go wytworzono. Trzy pierwsze cyfry wskazują organizację GS1, w której zarejestrowała się firma. Prefiks 590 oznacza więc tylko rejestrację w GS1 Polska, co potwierdzają GS1 i IJHARS. Numer nadaje zwykle właściciel marki, a ten może produkować albo kupować towar w dowolnym kraju. Kody zaczynające się od 2 to numery wewnętrzne, najczęściej z wagi sklepowej. Ostatnia cyfra jest kontrolna i pozwala kasie wykryć błąd odczytu. Kto chce sprawdzić, do jakiej firmy należy numer, może skorzystać z bazy eProdukty GS1 Polska. Kraj pochodzenia produktu trzeba za to sprawdzić na etykiecie.
Newsletter · DevstockAcademy & Kodożercy
Bądź na bieżąco ze światem IT, AI i automatyzacji
Co wtorek: newsy z branży, praktyczne tipy i narzędzia które warto znać. Zero spamu.
