Plik ZIP otworzysz i rozpakujesz bez dodatkowego programu w Windows 11 i 10, na Macu i iPhonie. Na Androidzie zrobisz to w aplikacji Files by Google. Pliki RAR i 7z Windows 11 czyta sam od aktualizacji z września 2023 roku. Program, na przykład 7-Zip, jest potrzebny przy archiwum z hasłem i przy RAR lub 7z w Eksploratorze Windows 10. Osobna aplikacja przyda się też wtedy, gdy RAR albo 7z nie otwiera się na Macu lub w telefonie. Kroki pochodzą ze stron pomocy Microsoftu, Apple i Google (stan na 22 października 2026 roku).
ZIP, RAR i 7z: czym się różnią
ZIP, RAR i 7z to formaty archiwów, czyli pojedynczych plików, w których zapakowano inne pliki i foldery, zwykle w skompresowanej postaci. W praktyce zamiast dwudziestu załączników wysyłasz jeden, a tekst i tabele zajmują po spakowaniu kilka razy mniej miejsca.
Najpowszechniejszy jest ZIP. Obsługuje go każdy współczesny system: Windows nazywa takie archiwum folderem skompresowanym, Mac i iPhone rozpakowują je dwuklikiem albo stuknięciem. RAR to format programu WinRAR, a 7z to format programu 7-Zip, który w naszym pomiarze kompresował tekst i tabele lepiej niż ZIP. Z tymi dwoma formatami systemy radzą sobie różnie.
Jak rozpakować plik ZIP w Windows 11 i 10
Jak rozpakować plik ZIP w Windows 11 i 10? Bez programu, poleceniem Wyodrębnij wszystko z menu pod prawym przyciskiem myszy. Kroki według pomocy Microsoftu o pakowaniu i rozpakowywaniu plików:
- Znajdź spakowany folder, czyli plik ZIP, na przykład w folderze Pobrane.
- Kliknij go prawym przyciskiem myszy (na ekranie dotykowym naciśnij i przytrzymaj).
- Wybierz Wyodrębnij wszystko i postępuj zgodnie z instrukcjami, które wskażą folder docelowy.
Jeśli potrzebujesz tylko jednego pliku, otwórz ZIP dwuklikiem jak zwykły folder i przeciągnij ten plik w inne miejsce. Microsoft opisuje to jako rozpakowanie pojedynczego pliku lub folderu. Tak samo działa dokładanie: przeciągnij plik do istniejącego archiwum, a Windows go do niego dopisze.
Rozpakowanie całości przed pracą ułatwia sprawdzenie zawartości, zanim cokolwiek uruchomisz. Widzisz wtedy wszystkie pliki, a pełne rozszerzenia pokaże Eksplorator po włączeniu wyświetlania rozszerzeń nazw plików. Kilka faktur pobranych naraz z KSeF też przychodzi jako ZIP, o czym piszemy w poradniku jak otworzyć plik XML i XAdES.
Pierwsza Misja AI · Kodożercy
Używasz AI codziennie, ale czy robisz to dobrze?
Kurs Pierwsza Misja AI pokaże Ci techniki promptowania, które naprawdę działają. Praktyczne ćwiczenia na żywym modelu, gamifikacja i certyfikat.
Sprawdź program kursu →
Jak otworzyć plik RAR i 7z w Windows
W Windows 11 plik RAR i 7z otworzysz tak samo jak ZIP, w Eksploratorze plików, bez instalowania programu. Microsoft dodał natywny odczyt tych formatów w aktualizacji z 26 września 2023 roku dla Windows 11 w wersji 22H2. Obok RAR i 7z doszły wtedy archiwa .tar, .tar.gz, .tgz i kilka pokrewnych. Funkcja korzysta z otwartej biblioteki libarchive.
Obecna pomoc Microsoftu podaje krótko, że Windows 11 w wersji 24H2 obsługuje formaty ZIP, RAR, 7z i TAR. Tworzenie archiwów 7z i TAR z poziomu Eksploratora firma testowała od listopada 2023 roku w kompilacjach dla testerów. Jeśli RAR się u ciebie nie otwiera, sprawdź najpierw wersję systemu, co opisaliśmy w tekście jak sprawdzić wersję Windows, i zainstaluj zaległe aktualizacje.
Microsoft opisuje obsługę RAR i 7z w Eksploratorze tylko dla Windows 11. W Windows 10 Eksplorator otworzy bez programu wyłącznie ZIP. Do pozostałych formatów potrzebny jest program, na przykład bezpłatny 7-Zip. Według swojej strony rozpakowuje on zarówno 7z, jak i RAR.
Bardziej zaawansowani użytkownicy mają jeszcze jedno narzędzie. Polecenie tar jest według Microsoftu częścią Windows i rozpakowuje z wiersza poleceń między innymi .zip i .7z. Do Windows 10 Microsoft dodał je w 2017 roku, w kompilacji 17063. Na naszym komputerze z Windows 11 (kompilacja 26200) polecenie tar -xf archiwum.7z rozpakowało testowe archiwum 7z bez żadnej dodatkowej instalacji. Na Windows 10 tego nie sprawdzaliśmy.
Jak spakować pliki do ZIP
Pliki do ZIP spakujesz w Windows bez programu, poleceniem z menu pod prawym przyciskiem myszy. Według pomocy Microsoftu wygląda to tak:
- Zaznacz plik, folder albo kilka plików naraz.
- Kliknij prawym przyciskiem myszy i wybierz Pokaż więcej opcji, potem Wyślij do.
- Wybierz folder skompresowany (spakowany).
Nowe archiwum pojawi się w tym samym miejscu, z nazwą pierwszego pliku. Nazwę zmienisz poleceniem Zmień nazwę. Na Macu kliknij plik z wciśniętym klawiszem Control i wybierz Kompresuj. Przy kilku zaznaczonych rzeczach macOS utworzy plik Archiwum.zip.
Spakowanie zmniejsza tylko niektóre pliki. Sprawdziliśmy to na czterech plikach. Spakowaliśmy je modułem zipfile z Pythona (ZIP, metoda Deflate, poziom 6) oraz poleceniem tar z Windows 11 do formatu 7z. Plik tekstowy z 20 artykułami naszego bloga (403 KB) zmalał w ZIP-ie do 32,4% rozmiaru, a w 7z do 26,4%. Tabela CSV z 20 000 fikcyjnych transakcji (1,23 MB) zeszła do 24,1% w ZIP i 17,7% w 7z. Zdjęcie JPG nie zmniejszyło się wcale (100,0%), a PDF stracił około 3%.
Microsoft ostrzega o tym samym w pomocy: obrazy JPEG są już mocno skompresowane, więc folder z wieloma zdjęciami po spakowaniu ma prawie ten sam rozmiar. Zdjęcia zmniejszysz skutecznie dopiero zmianą rozdzielczości albo jakości, co opisaliśmy w poradniku jak zmniejszyć rozmiar zdjęcia. ZIP przy zdjęciach przydaje się tylko do tego, żeby wysłać je jako jeden plik.
Plik ZIP z hasłem: jak otworzyć i jak zabezpieczyć własny
Archiwum z hasłem otworzysz programem, bo Eksplorator Windows go nie obsłuży. Microsoft pisze w pomocy wprost, że Windows 11 nie obsługuje operacji na zaszyfrowanych archiwach, i do ich tworzenia oraz rozpakowania wskazuje programy innych firm, takie jak 7-Zip lub WinRAR. Już aktualizacja z 2023 roku, która dodała RAR i 7z, zastrzegała, że nie dotyczy plików z hasłem.
Własne archiwum z hasłem utworzysz w 7-Zipie albo w WinRAR. Według strony 7-zip.org program szyfruje algorytmem AES-256 archiwa 7z i ZIP. WinRAR na swojej stronie również podaje szyfrowanie AES 256-bit. Hasło przekaż odbiorcy innym kanałem niż samo archiwum, na przykład SMS-em, gdy plik idzie mailem.
Pomoc Apple dla Maca i iPhone’a oraz pomoc Google dla aplikacji Files by Google nie opisują archiwów z hasłem. Na telefonie i Macu licz się więc z tym, że do takiego pliku potrzebna będzie osobna aplikacja.
ZIP i RAR na Macu
Na Macu plik ZIP rozpakujesz dwuklikiem w Finderze. Według podręcznika użytkownika Maca rozpakowane pliki pojawią się w tym samym folderze co archiwum, a sam plik .zip możesz potem usunąć. Jeśli ZIP się nie otwiera, Apple radzi sprawdzić, czy na dysku jest dość miejsca, i poprosić nadawcę o ponowne spakowanie, bo plik mógł się uszkodzić.
Apple w tej pomocy opisuje tylko format ZIP. Jeśli dwuklik na pliku RAR albo 7z nic nie daje, potrzebna jest osobna aplikacja do archiwów z App Store.
Jak otworzyć plik ZIP na telefonie: Android i iPhone
Plik ZIP otworzysz na telefonie bez dodatkowych aplikacji: na Androidzie w Files by Google, na iPhonie w aplikacji Pliki.
Android: Files by Google
Według pomocy Google aplikacja Files by Google rozpakowuje wyłącznie pliki ZIP. Kroki:
- Otwórz Files by Google i przejdź do folderu z plikiem ZIP.
- Wybierz plik. Pojawi się okienko z jego zawartością.
- Kliknij Rozpakuj. Możesz zaznaczyć pole Usuń plik ZIP, jeśli archiwum nie będzie już potrzebne.
- Kliknij Gotowe. Pliki trafią do tego samego folderu co archiwum.
Spakować pliki do ZIP możesz w tej samej aplikacji na Androidzie 8 lub nowszym. Zaznacz pliki, kliknij Więcej i wybierz Skompresuj. Google radzi, żeby w nazwie archiwum nie było spacji ani kropek. Plik RAR wymaga na Androidzie innej aplikacji niż Files by Google.
iPhone: aplikacja Pliki
Na iPhonie wystarczy stuknąć plik ZIP w aplikacji Pliki. Według pomocy Apple obok pojawi się folder z rozpakowaną zawartością, który otworzysz kolejnym stuknięciem. Żeby spakować pliki, w aplikacji Pliki stuknij przycisk Więcej i opcję Wybierz, zaznacz pliki, a potem stuknij Więcej w prawym dolnym rogu i Kompresuj. Kilka plików trafi do archiwum Archive.zip. Pomoc Apple opisuje tylko format ZIP.
7-Zip czy WinRAR: który program wybrać
Do domowego użytku wystarczy 7-Zip, bo jest bezpłatny i otwiera wszystkie trzy formaty. Według strony 7-zip.org to program z otwartym kodem, w większości na licencji GNU LGPL. Pakuje i rozpakowuje 7z, ZIP, TAR, GZIP i kilka innych formatów, a RAR, ISO czy DMG tylko rozpakowuje. Najnowsza wersja w dniu odczytu to 26.05 z 21 października 2026 roku.
WinRAR jest jedynym z tej dwójki, który tworzy archiwa RAR. Jego licencja mówi, że program jest rozpowszechniany jako try before you buy, czyli do wypróbowania przed zakupem: przez najwyżej 40 dni można go używać bezpłatnie, a potem trzeba kupić licencję. Licencja przewiduje też, że wersja próbna może wyświetlać okno z przypomnieniem o rejestracji.
Niezależnie od wyboru, program do archiwów aktualizuj. Rozpakowuje pliki z nieznanych źródeł, więc błąd w samym programie może posłużyć do ataku, co pokazała opisana przez nas luka w 7-Zipie.
Bezpieczeństwo: kiedy archiwum może być pułapką
Archiwum z maila otwieraj ostrożnie, bo w środku może być program udający dokument. CERT Polska w poradniku o fałszywych załącznikach zwraca uwagę na trzy rzeczy.
Pierwsza to hasło w treści maila. Nadawca tłumaczy je ochroną danych, ale CERT zauważa, że hasło zobaczy każdy, kto ma dostęp do wiadomości. Szyfrowanie służy oszustom do tego, żeby filtry pocztowe nie sprawdziły zawartości załącznika.
Druga to rozszerzenia plików w środku archiwum. CERT wymienia pliki .exe, .com, .scr, .bat, .cmd, .js, .vbs i .ps1 jako pliki wykonywalne i skrypty, których otwarcie może od razu zainfekować komputer.
Trzecia to ukryte rozszerzenia. Eksplorator domyślnie ich nie pokazuje dla znanych typów plików, więc plik dokumenty.pdf.scr wygląda w folderze jak dokumenty.pdf. W komunikacie 34/2026 z 25 marca 2026 roku CERT Polska ostrzegał przed kampanią maili z tematem Faktura i archiwum ZIP, w którym był program do zdalnego przejęcia komputera.
Jeśli Windows wyświetli ostrzeżenie przed uruchomieniem pliku, CERT radzi nie klikać Uruchom mimo to. Podejrzany załącznik możesz zgłosić do sprawdzenia przez stronę incydent.cert.pl.
FAQ
Czy da się otworzyć plik ZIP bez programu?
Tak. Windows 11 i 10, macOS, Android z Files by Google i iPhone z aplikacją Pliki otwierają i rozpakowują ZIP bez dodatkowego programu. Program jest potrzebny dopiero przy archiwum z hasłem.
Czy WinRAR jest darmowy?
Nie. Licencja WinRAR pozwala używać programu bezpłatnie przez najwyżej 40 dni, a potem wymaga zakupu licencji. Bezpłatną alternatywą jest 7-Zip, który otwiera pliki RAR, choć sam ich nie tworzy.
Jak otworzyć plik RAR na telefonie?
Files by Google na Androidzie obsługuje tylko ZIP. Apple w pomocy aplikacji Pliki opisuje ZIP, ale nie RAR. Jeśli plik RAR się nie otwiera, potrzebna jest osobna aplikacja do archiwów. Jeśli masz dostęp do komputera z Windows 11, łatwiej będzie rozpakować RAR tam i przesłać pliki dalej.
Dlaczego spakowane zdjęcia zajmują tyle samo miejsca?
Bo pliki JPEG są już skompresowane. W naszym pomiarze zdjęcie po spakowaniu do ZIP miało 100,0% pierwotnego rozmiaru, a w 7z nawet 100,6%. ZIP przy zdjęciach daje tylko jeden plik zamiast wielu.
Podsumowanie
Plik ZIP rozpakujesz bez programu w każdym popularnym systemie. W Windows służy do tego polecenie Wyodrębnij wszystko, na Macu dwuklik, w Androidzie przycisk Rozpakuj w Files by Google, a na iPhonie stuknięcie pliku w aplikacji Pliki. Windows 11 od aktualizacji z września 2023 roku otwiera też RAR i 7z, a pomoc Microsoftu wymienia obsługę ZIP, RAR, 7z i TAR w wersji 24H2. Program jest potrzebny do archiwów z hasłem i do RAR oraz 7z w Eksploratorze Windows 10, a na telefonie do RAR, którego nie obsługuje Files by Google. Najprościej sięgnąć wtedy po bezpłatny 7-Zip, bo WinRAR po 40 dniach wymaga licencji. Spakowanie zmniejsza tekst i tabele, ale nie zdjęcia ani PDF-y. Archiwum z hasłem podanym w treści maila traktuj jak sygnał ostrzegawczy i zawsze sprawdzaj rozszerzenia plików w środku.
Newsletter · DevstockAcademy & Kodożercy
Bądź na bieżąco ze światem IT, AI i automatyzacji
Co wtorek: newsy z branży, praktyczne tipy i narzędzia które warto znać. Zero spamu.
